Τετάρτη, Μαρτίου 25, 2026

Ρόδος: 82χρονη μαθήτρια παρελαύνει και συγκινεί – «Ειρήνη και τίποτε άλλο»

Η κυρία Σοφία ετών 82, μαθήτρια του Εσπερινού ΕΠΑΛ, παρέλασε με υπερηφάνεια 


Μια από τις πιο συγκινητικές εικόνες της φετινής 25ης Μαρτίου έρχεται από τη Ρόδο, όπου η 82χρονη μαθήτρια Σοφία παρέλασε μαζί με τους συμμαθητές της και κέρδισε το θερμό χειροκρότημα του κόσμου, στέλνοντας ένα ηχηρό μήνυμα ζωής, αξιοπρέπειας και ελπίδας. 

Η κυρία Σοφία, μαθήτρια της πρώτης Λυκείου στο Εσπερινό ΕΠΑΛ Ρόδου, συμμετείχε κανονικά στην παρέλαση της εθνικής επετείου, πλάι σε εκατοντάδες μαθητές από σχολεία του νησιού. 

«Νιώθω μεγάλη τιμή που λαμβάνω μέρος ως μαθήτρια σε αυτή την παρέλαση», δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, εκφράζοντας τη συγκίνησή της για τη συμμετοχή της. Όπως είπε, ευχαρίστησε ιδιαίτερα τον διευθυντή του σχολείου που της έδωσε αυτή τη δυνατότητα, ενώ δεν έκρυψε τη συναισθηματική φόρτιση της ημέρας. 

«Εύχομαι σε όλο τον κόσμο υγεία και ηρεμία. Ειρήνη και τίποτε άλλο. Ειδικά αυτές τις μέρες που βιώνουμε πολέμους», ανέφερε χαρακτηριστικά. 


Η υπερηφάνεια του σχολείου και η τελευταία παρέλαση του διευθυντή 

Ιδιαίτερα συγκινημένος εμφανίστηκε και ο διευθυντής του σχολείου, Νίκος Οικονόμος, τονίζοντας ότι το Εσπερινό ΕΠΑΛ, που αποτελείται από ενήλικες μαθητές, κατάφερε να συμμετάσχει συντεταγμένα στην παρέλαση, κάτι που –όπως είπε– ίσως να συμβαίνει για πρώτη φορά μετά από πολλά χρόνια. 

Παράλληλα, σημείωσε ότι πρόκειται για την τελευταία φορά που συνοδεύει το σχολείο σε παρέλαση, καθώς σε λίγους μήνες συνταξιοδοτείται.

«Θέλω να ευχαριστήσω όλους τους μαθητές που γνώρισα όλα αυτά τα χρόνια – περισσότερους από 8.000 – και να εκφράσω τον θαυμασμό μου για την κυρία Σοφία, που στα 82 της χρόνια συμμετέχει σε αυτή τη σημαντική στιγμή», ανέφερε. 


naftemporiki.gr

1821: “Ολοι μαζί”, ε; Αλήθεια;

«Όσοι το χάλκεον χέρι του φόβου βαρύ αισθάνονται, ζυγόν δουλείας, ας έχουσι. Θέλει αρετήν και τόλμην η Ελευθερία» (Αντρέας Κάλβος). ΄Η όπως το έλεγε 120 χρόνια μετά την Επανάσταση του ’21 ο ύμνος του ΕΛΑΣ: «Αντάρτης, κλέφτης, παλικάρι, πάντα είναι ο ίδιος ο λαός». 



«Oτι ξέρουμε για το 1821 μοιάζει με αντεστραμμένο είδωλο στον καθρέφτη. Υπάρχουν δύο ’21, αυτό των αρχόντων, των Φαναριωτών και της επίσημης διπλωματίας και αυτό του λαού και των προοδευτικών ανθρώπων όλου του κόσμου…» 

(Δ. Φωτιάδης, από την ιστορική μονογραφία «ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗΣ») 

Πώς γίνεται η Καλαμάτα να έχει απελευθερωθεί από τον τουρκικό ζυγό στις 23 Μάρτη του 1821, αλλά να γιορτάζουμε την έναρξη της Επανάστασης στις 25 Μάρτη; 

Η απάντηση είναι απλή: Έπρεπε ο ξεσηκωμός να εγκιβωτιστεί σε ένα σχήμα που θα εξυπηρετούσε τους επί τουρκοκρατίας εξουσιαστές του λαού που παρέμειναν  τέτοιοι και μετά την Επανάσταση. Ανάμεσά τους οι σεβάσμιοι δεσποτάδες της εποχής. Και δεν μιλάμε για το τμήμα του κλήρου που συμμετείχε με συνέπεια και από την πρώτη στιγμή στον αγώνα, αλλά για κείνους τους “ταλαντευόμενους” της ιεραρχίας που σύρθηκαν να πάρουν μέρος και κυρίως εκείνους που τοποθετήθηκαν με αφοριστικό και αντεπαναστατικό μένος κατά της Επανάστασης. Κι αφού οι τελευταίοι δεν είχαν να επιστρατεύσουν τίποτα άλλο για να οικειοποιηθούν την Επανάσταση, επιστράτευσαν την Παναγία. 

Ήταν 17 ολόκληρα χρόνια μετά την Επανάσταση, με διάταγμα του 1838, που ως εθνική γιορτή ορίστηκε η μέρα του Ευαγγελισμού ώστε το ιερατείο να καμώνεται ότι ευλόγησε τον ξεσηκωμό… 

Η αλήθεια, βέβαια, είναι ελαφρώς διαφορετική: Η σημαία της επανάστασης στην Πελοπόννησο σηκώθηκε στα Καλάβρυτα στις 21 Μάρτη και την ίδια μέρα στην Πάτρα από το λαογέννητο ηγέτη και δολοφονημένο αργότερα από τους προκρίτους, Παναγιώτη Καρατζά. Όσο για τον και “φιλικό” Παλαιών Πατρών Γερμανό, που όπως επιβεβαιώνουν τα απομνημονεύματά του απλώς… απουσίαζε, η πειραγμένη “ιστοριογραφία” θυμήθηκε να τον βάζει να «ευλογεί» τα όπλα – αφότου η Επανάσταση είχε ξεσπάσει και επιβληθεί – στην Αγία Λαύρα, μόνο που το συγκεκριμένο “γεγονός” ουδέποτε συνέβη…. 

Αντίθετα, εκείνο που συνέβη ήταν ότι οι ξεσηκωμένοι (ανάμεσά του και ο λαϊκός κλήρος) δεν άκουσαν τις «νουθεσίες» του ραγιαδισμού ούτε τις φοβέρες των φορέων του. Αυτοί, οι δεύτεροι, αντί του «Ελευθερία ή θάνατος» είχαν άλλη αντίληψη: 

«Ας αφήσουμε τα παιδιά του Μωάμεθ να αποτελειώσουν τα παιδιά του Ροβεσπιέρου», έλεγαν (“Ο Κοινωνικός χαρακτήρας της Επανάστασης του 1821”, ΚΟΜΕΠ, τεύχος 2, 2011)… 

Ας δούμε τι έλεγαν τα «παιδιά του Ροβεσπιέρου» και γιατί δεν άρεσαν στο αρχοντολόι: 


«Σ’ Ανατολή και Δύση και Νότον και Βοριά

για την πατρίδα όλοι να ‘χωμεν μία καρδιά

στην πίστη του καθένας ελεύθερος να ζει

στη δόξαν του πολέμου να τρέξωμεν μαζί.


Βούλγαροι κι Αρβανίτες, Αρμένιοι και Ρωμιοί,

αράπηδες και άσπροι, με μια κοινή ορμή,

για την Ελευθερίαν να ζώσωμεν σπαθί

πως είμαστ’ αντρειωμένοι παντού να ξακουστεί.


Βούλγαροι κι Αρβανίτες, Αρμένιοι και Ρωμιοί

Αράπηδες και άσπροι με μια κοινήν ορμή,

για την ελευθερίαν να ζώσωμεν σπαθί


Να σφάξουμε τους λύκους που το ζυγόν βαστούν

και Χριστιανούς και Τούρκους σκληρά τους τυραννούν».


Αυτά έγραφε τότε ο Ρήγας Φεραίος. Έγραφε κι αυτά:

«Όταν η Διοίκησις βιάζη, αθετή, καταφρονή τα δίκαια του λαού και δεν εισακούη τα παράπονά του, το να κάμη τότε ο λαός ή κάθε μέρος του λαού επανάστασιν, να αρπάζη τα άρματα και να τιμωρήση τους τυράννους του, είναι (το) πλέον ιερόν από όλα τα δίκαιά του και το πλέον απαραίτητον από όλα τα χρέη του.

Αν ευρίσκωνται όμως εις τόπον, όπου είναι περισσότεροι τύραννοι, οι πλέον ανδρείοι πατριώται και φιλελεύθεροι πρέπει να πιάσουν τα περάσματα των δρόμων και τα ύψη των βουνών, εν όσω ν’ ανταμωθούν πολλοί, να πληθύνη ο αριθμός των, και τότε να αρχίσουν την επιδρομήν κατά των τυράννων (…)».

Κι επειδή έγραφε κι έλεγε αυτά, γι’ αυτό και ο Πατριάρχης Γρηγόριος ο Ε’ και οι αυλικοί του είχαν αποφανθεί ότι ο Ρήγας ήταν ένας «διεφθαρμένος τη φρένα»…

Όταν, δε, ο Ρήγας και οι σύντροφοί του δολοφονήθηκαν, οι …άνθρωποι του Θεού και …προστάτες του Γένους, αγαλλίασαν! Όπως έγραφε ο Μητροπολίτης Ιωαννίνων, ο Ρήγας και οι σύντροφοί του «εσκόπευον να κάμουν επανάστασιν κατά του κραταιωτάτου Σουλτάνου αλλ’ ο μεγαλοδύναμος Θεός τους επαίδευσε κατά τας πράξεις των με τον θάνατον όπου τους έπρεπε (…)».

Έχουν κάποιο νόημα όλα αυτά ή μήπως να τα αγνοήσουμε και να το ρίξουμε στο τσάμικο αυτής της περίφημης… «εθνικής ομοψυχίας» και του «όλοι μαζί» που διακινούν αιώνες τώρα οι «από πάνω», οι οποίοι συνήθως απουσιάζουν και από το «όλοι» και από το «μαζί»;

                                                              ***

Τι ήταν ο Παπαφλέσσας; Ο,τι κι αν του προσάψει κανείς (και όχι άδικα) δεν ήταν, ταυτόχρονα, ο φλογερός αγωνιστής που γνωρίζουμε; Για το λαό ναι. Αλλά οι κοτσαμπάσηδες και οι σεβάσμιοι δεσποτάδες είχαν άλλη άποψη.

   Για παράδειγμα, και σύμφωνα με τα λόγια του Παλαιών Πατρών Γερμανού όπως καταγράφονται στα απομνημονεύματά του, ο Παπαφλέσσας – αυτός που θα μνημονεύεται στους αιώνες εξιλεωμένος για τα δικά του αμαρτήματα με τη θυσία του στο Μανιάκι – ήταν «… άνθρωπος απατεών και εξωλέστατος περί μηδενός άλλου φροντίζων ειμή τινί τρόπω να ερεθίση την ταραχήν του έθνους…».

   Όταν ο Παπαφλέσσας συναντήθηκε με τον Παλαιών Πατρών Γερμανό προσπαθώντας με αλήθειες και τεχνάσματα να ανάψει το φιτίλι για την Επανάσταση, ο τελευταίος αυτό το «πατριωτικό» του απάντησε: «Είσαι απατεώνας».

   Ποιο το συμπέρασμα; Μήπως να αδιαφορήσουμε για την αλήθεια και να συνεχίσουμε το «εθνικό» τσάμικο εκείνων που όποτε ακούνε για «ελευθερία» και «δικαιώματα» βλέπουν «ταραχήν του έθνους»; 

                                                                   ***

 Τι ήταν το κίνημα του Υψηλάντη και του Σούτσου που ξεδιπλώθηκε τον Φλεβάρη του ’21 στην Μολδοβλαχία; Τι ήταν αυτή καθ’ αυτή η Επανάσταση του 1821; Αν μιλάμε για το λαό ήταν η λύτρωση. Ήταν το σάλπισμα για την διεκδίκηση της λευτεριάς και του δίκιου. 

Για τους προύχοντες, όμως, τι ήταν; Για το «ιερατείο» των «κεφαλών του Έθνους» τι ήταν; Μας το πληροφορεί το φιρμάνι του αφορισμού (!) της Επανάστασης (ο αφορισμός εκτός από την υπογραφή του πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως, φέρει την υπογραφή του πατριάρχη Ιεροσολύμων, καθώς και, μεταξύ άλλων, των μητροπολιτών Καισαρείας, Νικομήδειας, Δέρκων, Ανδριανουπόλεως, Βιζύης, Σίφνου, Ηρακλείας, Νικαίας, Θεσσαλονίκης, Βέροιας, Διδυμοτείχου, Βάρνης, Φαναρίου, Ναυπάκτου, Χαλκηδόνος, Τυρνάβου…):

«… αμφότεροι (Υψηλάντης και Σούτσος) αλαζόνες και δοξομανείς, ή μάλλον ειπείν ματαιόφρονες εκήρυξαν του γένους την ελευθερίαν και με την φωνήν αυτήν εφείλκυσαν πολλούς των εκεί κακοήθεις και ανοήτους (…) έγινε γνωστή εις το πολυχρόνιον κράτος η ρίζα και η βάσις όλου αυτού του κακοήθους σχεδίου. Με τοιαύτας ραδιουργίας εσχημάτισαν την ολεθρίαν σκηνήν οι δύο ούτοι και τούτων συμπράκτορες φιλελεύθεροι, μάλλον δε μισελεύθεροι, και επεχείρησαν έργον μιαρόν, θεοσταγές και ασύνετον, θέλοντες να διακηρύξωσι την άνεσιν και ησυχίαν των ομογενών μας πιστών ραγιάδων της κραταιάς βασιλείας (…) Αντί λοιπόν φιλελευθέρων εφάνησαν μισελεύθεροι, και αντί φιλογενών και φιλοθρήσκων εφάνησαν μισογενείς, μισόθρησκοι και αντίθετοι, διοργανίζοντες, φευ, οι ασυνείδητοι με τα απονενοημένα κινήματά των την αγανάκτησιν της ευμενούς κραταιάς βασιλείας (…)».

   Και οι εκπρόσωποι του …Θεού και του Έθνους φτάνουν στο διά ταύτα και «παραγγέλλουν»:

«Διά τούτο (…) συμβουλεύομεν και παραινούμεν και εντελλόμεθα και παραγγέλλομεν πάσιν υμίν (…) να διακηρύξητε την απάτην των ειρημένων κακοποιών και κακόβουλων ανθρώπων και να τους αποδείξητε και να τους στηλιτεύσητε πανταχού (…) Εκείνους δε τους ασεβείς πρωταιτίους και απονενοημένους φυγάδας και αποστάτας ολεθρίους να τους μισήτε και να τους αποστρέφεστε και διανοία και λόγω, καθότι και η εκκλησία και το γένος τούς έχει μεμισημένους, και επισωρεύει κατ’ αυτών τας παλαμναιοτάτας και φρικωδεστάτας αράς: ως μέλη σεσηπότα, τους έχει αποκεκομμένους της καθαράς και υγιαινούσης χριστιανικής ολομελείας. Ως παραβάται δε των θείων νόμων και κανονικών διατάξεων… αφορισμένοι υπάρχειεν και κατηραμένοι και ασυγχώρητοι και μετά θάνατον (…)».

   Ωραίο δεν είναι το τσάμικο της… «εθνικής ομοψυχίας»; 

                                                                   ***

   Αυτά, λοιπόν, με τους «μέσα». Αλλά υπήρχαν και οι «φίλοι» μας οι «απ’ έξω». Ας πάμε να δούμε τι συνέβη και με τους «έξω». Ο λόγος στον Στρατηγό, τον Μακρυγιάννη (Απομνημονεύματα Μακρυγιάννη, Βιβλίον Γ’ Κεφάλαιον πέμπτον):

«Και παραδοθήκαμεν εις την τιμή εσάς των ομοθρήσκων μας Ρούσσων και Άγγλων και Γάλλων να μας σώσετε – κ’ εσείς οι φιλάνθρωποι της πρώτες χρονιές πιάνατε ένα αθώον παιδί, ένα αρφανό, οπού γύρευε η τυραγνία να του πάρη την ζωή του και την τιμή του και θρησκεία του και με την βοήθεια του Θεού εσώθη· και οι τρεις εσείς το κιντυνεύετε να το πάτε πάλε εις την δικαιοσύνη του τύραγνου·(…) Τι φαντάζεστε, ότι μας βοηθήσετε, ή μας μολύνετε και μας αφανίσετε; Ξίκι να γίνεταν από ’μας ήταν καλύτερα και το καλό σας και το κακό σας! Ευγνωμονούμεν οι Ελληνες γενικώς τους φιλανθρώπους υποκόγους σας, έχομεν χάριτες εις αυτούς τους ευεργέτες μας – καμμιά χάρη σ’ εσάς της ανεμοδούρες, της διαφταρμένες μηχανές δεν έχομεν! Οι τίμιοι άνθρωποι να μην σας ακούσουνε! Ούτε το καλό σας θέλουν να τους κάμετε. Ας σας ευγνωμονήσουνε εκείνοι οπού τους δώσετε τα δάνεια και τα ’φκειασαν λούσια και πολυτέλειες κι’ άλλα τοιούτα. Εκεινών εκάμετε καλό με τα δάνειά σας, του Αρμασπέρη, του Κωλέτη, του Μαυροκορδάτου, του Μεταξά και συντροφιές τους (…) δεν θέλω σας ξέρη, ούτε να σας ακούσω! Από αυτά όλα η πατρίδα κλονίζεται, από της οδηγίες της πατρικές των Πρέσβεων και δικώ μας ξενολάτρων».

 Αυτά συνέβαιναν, γράφονταν και λέγονταν δυο αιώνες προ ΝΑΤΟ και προ ΕΕ. Και μάλλον δεν χρειάζεται κάποιο πιο επίκαιρο σχόλιο.

                                                                      ***

Η Επανάσταση του ’21, εθνικοαπελευθερωτική στη μορφή της και αστικοδημοκρατική στο περιεχόμενό της, παρά τις μεταγενέστερες προσπάθειες να ενδυθεί κάποιου τύπου θρησκευτικό μυστικισμό και να παρουσιαστεί – παρά ακόμα και τους δυο εμφυλίους κατά την διάρκειά της – σαν μια χωρίς εσωτερικές αντιθέσεις “υπερταξική” εθνική διαδικασία,  είχε πρόδηλα κοινωνικό χαρακτήρα, που δεν θα μπορούσε παρά να ορίζεται από την ίδια την κινητήρια δύναμή της, την πρωτοπόρα σε εκείνη την ιστορική περίοδο, ανερχόμενη και ασφυκτιούσα σε συνθήκες φεουδαρχίας και οθωμανικής κατάκτησης, αστική τάξη :

“Ας εξετάση διακεκριμένως οποιοσδήποτε έλαβεν μέρος εις την Επανάστασιν, και θέλει ίδει ότι η τάξις των ξενιτευμένων λογιοτάτων και εμπόρων είναι ήτις πρώτη ετόλμησεν και εκίνησεν τον μοχλόν τούτον και έμβασεν και τους Προεστούς και τους Αρματωλούς εις τα αίματα», γράφει ο Σερραίος επαναστάτης Κασομούλης (“Ενθυμήματα στρατιωτικά της Επαναστάσεως των Ελλήνων 1821-1833”, εκδόσεις “Πάγκειος Επιτροπή”). 

Ταυτόχρονα, όμως, 

“Το ’21, μόνο με της πνευματικής-μας- αριστοκρατίας τη θέληση δεν έγινε, αλλά έγινε και ενάντια της θέλησής της. Η ανεξαρτησία δεν “εκμαιεύθηκε” από τη λογιωτατική Σοφία των – τάχατις – “Διδασκάλων του Γένους” (τους οποίους, ούτε είδαν ποτέ, οι τινάξαντες την Οθωμανική αυτοκρατορία στον αέρα). Πολύ περισσότερο δεν έγινε από κάτι θρυλούμενους φραγκολεβαντίνους και Ιγνάτιους, αλλά καταχτήθηκε από τα γιαταγάνια των Πελοποννήσιων και της Ρούμελης. Η επακολουθήσασα λευτεριά, τίποτις αυτουνών δεν τους χρωστάει. Αν, από τη θέλησή τους αυτό εξαρτιότανε, ακόμα φέσι θα φοράγαμε…”

και επίσης 

“…η επανάσταση δεν έγινε μόνο για τους Τούρκους. (δεν ήσαν οι χειρότεροι…). Εγινε ενάντια και στο γδάρσιμο και τον κατατρεγμό απ’ τους προκρίτους – δηλαδή για το ξερίζωμα σύξυλου του ‘Τριαδικού” Τουρκοπαπαδοκοτζαμπασέικου καθεστώτος…” (Γιάννης Σκαρίμπας, “Το 1821 και η Αλήθεια”, εκδόσεις “Κάκτος”). 

 Καταληκτικά: 

“Ο χαρακτήρας της επανάστασης καθορίζεται από το ποια τάξη ηγείται σ’ αυτήν προκειμένου να εδραιώσει τις σχέσεις παραγωγής με τις οποίες σχετίζεται, δηλαδή είναι ο φορέας τους. Ομως στις κινητήριες δυνάμεις της επανάστασης, πέρα από την τάξη που ηγείται (στην προκειμένη περίπτωση την αστική), συμμετέχουν και κοινωνικές δυνάμεις που έχουν συμφέρον από την κατάργηση της παλιάς εξουσίας, αλλά και η εργατική τάξη που ήταν ήδη εκμεταλλευόμενη από τη νέα τάξη εξουσίας. Τέτοιες δυνάμεις, όπως η άκληρη αγροτιά και η φτωχολογιά των πόλεων, δεν είναι φορείς νέων σχέσεων παραγωγής» (“1821 Η Επανάσταση και οι απαρχές του Ελληνικού αστικού κράτους”, επιμέλεια Τμήμα ιστορίας της ΚΕ του ΚΚΕ, εκδόσεις Σύγχρονη Εποχή, σελ. 36)   

Τα συμπεράσματα από όλα αυτά παραμένουν αναλλοίωτα:

Πρώτο: Τιμή και δόξα στην Επανάσταση του ’21. Τιμή και δόξα στους επαναστάτες, σε εκείνους που ανάμεσά τους δεν υπήρξε «κανένας φρόνιμος», όπως το λέει ο Κολοκοτρώνης.

Δεύτερο: Τιμή και δόξα στην «επαναστάτισσα Ελλάδα» που ύμνησε ο Πούσκιν και λάτρεψε ο Μπάιρον, τιμή και δόξα στον επαναστατημένο λαό που δεν αρνήθηκε το ευκταίο στο όνομα του «εφικτού», τιμή και δόξα στους «Καραϊσκάκηδες» που δεν διαπραγματεύτηκαν τον ξεσηκωμό τους με τον Μέτερνιχ.

Τρίτο: «Όσοι το χάλκεον χέρι του φόβου βαρύ αισθάνονται, ζυγόν δουλείας, ας έχουσι. Θέλει αρετήν και τόλμην η Ελευθερία» (Αντρέας Κάλβος). ΄Η όπως το έλεγε 120 χρόνια μετά την Επανάσταση του ’21 ο ύμνος του ΕΛΑΣ: «Αντάρτης, κλέφτης, παλικάρι, πάντα είναι ο ίδιος ο λαός».

Τέταρτο: Ο λαός. Ο μόνος που μπορεί να βάζει τέλος στις τυραννίες. Που ακόμα κι όταν «χάνονται» οι Επαναστάσεις του, δεν έχει άλλο δρόμο από εκείνον που γράφει: «Πέθανε η Επανάσταση. Ζήτω η Επανάσταση»!


ΑΠΟ ΝΙΚΟΣ ΜΠΟΓΙΟΠΟΥΛΟΣ / imerodromos.gr


Τρίτη, Μαρτίου 24, 2026

Τέμπη / Η αίθουσα του «επιτελικού» φιάσκου

 


Το επιτελικό «φιάσκο» που αφορά την αίθουσα της δίκης του εγκλήματος των Τεμπών δυναμιτίζει το πολιτικό και κοινωνικό κλίμα και καθιστά την κυβέρνηση ξανά απολογούμενη για απόπειρα συγκάλυψης του εγκλήματος. 

Λάδι στη φωτιά, μάλιστα, βάζει η ακαμψία του υπουργείου Δικαιοσύνης, που αφήνει να διαρρεύσει ότι δεν θα αλλάξει ο χώρος της εκδίκασης της υπόθεσης και πως για όσα εκτυλίχθηκαν χθες έφταιγε η… ταξιθεσία. 

Πηγές του υπουργείου σημειώνουν ότι «δεν πάσχει ο χώρος του δικαστηρίου, αλλά ο τρόπος ταξιθέτησης με τον οποίο κάθισαν οι εισερχόμενοι στη δικαστική αίθουσα». 

Και αυτό, όπως ισχυρίζονται, γιατί συγγενείς των θυμάτων, χωρίς να έχουν την αναγκαία ενημέρωση που έπρεπε να υπάρχει, πήγαν και κάθισαν στον χώρο που έχει προβλεφθεί για τους δικηγόρους. 

Οι ίδιοι κύκλοι εκτιμούν ή ευελπιστούν ότι στις επόμενες δικασίμους ο αριθμός των συγγενών και των μαρτύρων θα μειωθεί, σε αντίθεση με τη χθεσινή πρώτη μέρα, που τα φώτα της δημοσιότητας ήταν στραμμένα στο Εφετείο της Λάρισας και η προσέλευση ήταν μεγάλη. Τέλος, σημειώνουν ότι υπάρχει η δυνατότητα οι θέσεις να αυξηθούν περίπου κατά 20 και έτσι η χωρητικότητα να ανέλθει στις 470 θέσεις. 

Την 1η Απριλίου, στο πλαίσιο της δεύτερης δικασίμου, θα φανεί αν όντως για το χθεσινό μπάχαλο ευθύνονται μόνο προβλήματα τεχνικής φύσεως. 

Οργή και δυσπιστία 

Οι συνήγοροι των συγγενών των θυμάτων, σε κάθε περίπτωση, εμφανίζονται δύσπιστοι και, για αυτό, έχουν αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο της αποχής μέχρι να χρησιμοποιηθούν καταλληλότερες εγκαταστάσεις. 

«Πρόκειται για μία ακόμη ανοησία ή για μια στοχευμένη, συνειδητή επιλογή εμπαιγμού με τελικό σκοπό την υποβάθμιση της δίκης των Τεμπών;» είναι το ερώτημα που θέτει ο Βασίλης Ζησιμάτος, δικηγόρος της οικογένειας του αδικοχαμένου μηχανοδηγού της επιβατικής αμαξοστοιχίας. 

Ο ίδιος, κατόπιν επικοινωνίας μας, μίλησε για «θλιβερή ημέρα για όλους τους συγγενείς και συνηγόρους» και σημείωσε ότι «υπό τέτοιες συνθήκες δεν μπορεί να διεξαχθεί καμία δίκη, ειδικά εκείνη των Τεμπών, όπου συμμετέχουν 250 δικηγόροι, 180 πρόσωπα που θα παρασταθούν προς υποστήριξη της κατηγορίας και 36 κατηγορούμενοι». 

«Όπως στο μετρό σε ώρες αιχμής» 

Ο Κώστας Λακαφώσης, πραγματογνώμονας των οικογενειών των θυμάτων των Τεμπών, παρομοίασε την κατάσταση με το «μετρό της Αθήνας σε ώρες αιχμής». Επεσήμανε πως «εμείς δεν αιφνιδιαστήκαμε, είχαμε δει τα σχεδιαγράμματα και τις κατόψεις της αίθουσας και διαπιστώσαμε ότι δεν χωράνε καν οι παράγοντες της δίκης». Όπως εξήγησε, όμως, «αποφύγαμε να το κάνουμε θέμα από την πλευρά των συγγενών, διότι στο παρελθόν είχαμε ακούσει κατηγορίες ότι δεν θέλουμε να γίνει η δίκη ή επιθυμούμε να καθυστερήσει η διαδικασία».

Εκτεθειμένος ο υπουργός Δικαιοσύνης

Σε κάθε περίπτωση, ο υπουργός Δικαιοσύνης είναι, για νιοστή φορά, εκτεθειμένος, από τη στιγμή που από τον Μάιο του 2024 διαμήνυε πως «όλα είναι έτοιμα». Για αυτό, έχει προγραμματίσει σήμερα μπαράζ συνεντεύξεων, προκειμένου να απαντήσει στις δριμείες επικρίσεις των συγγενών των θυμάτων, των διαδίκων, αλλά και των κομμάτων της αντιπολίτευσης.

Η ακαταλληλότητα έγινε ακόμη πιο εμφανής όταν διαπιστώθηκε ότι η αίθουσα δεν διαθέτει υποδομές για άτομα με αναπηρία ή κινητικές δυσκολίες, με δεδομένο, μάλιστα, ότι υπάρχουν τραυματίες από το δυστύχημα που χρειάζονται ειδική πρόνοια για να παρακολουθήσουν τη δίκη. Σε ένα τέτοιο φόντο πυροδοτούνται και ερωτήματα που σχετίζονται με το κόστος — 1,6 εκατομμύρια ευρώ — της αναμόρφωσης της αίθουσας. 

«Κανονικότητα» το χάος

Σύμφωνα με τις προσεγγίσεις δημοσιογράφων και πολιτικών αναλυτών, το πιο τραγικό συμπέρασμα που απορρέει από το χθεσινό μπάχαλο — που προσβάλλει τη μνήμη των θυμάτων των Τεμπών και τους συγγενείς τους — είναι ότι εντάσσεται στο πλαίσιο της σύγχρονης κανονικότητας.

Οι σκηνές από τη Λάρισα διαδραματίστηκαν στη χώρα όπου, το 2023, συγκρούστηκαν δύο τρένα που επί περισσότερο από 12 λεπτά κινούνταν στην ίδια σιδηροτροχιά, στη χώρα όπου δεν υπάρχει σύστημα τηλεδιοίκησης, στη χώρα που «μπαζώνει» τον χώρο του εγκλήματος και τις πολιτικές ευθύνες, στη χώρα που εγείρει εμπόδια ώστε να γίνουν οι απαραίτητες χημικές εξετάσεις των σορών των θυμάτων. 

Αλλαγή ατζέντας με «ασπιρίνες»

Η πρωτοβουλία του Κυριάκου Μητσοτάκη να ανακοινώσει, μέσω τηλεοπτικού μηνύματος, τα μέτρα για την αναχαίτιση της ακρίβειας, ενώ εξελίσσονταν οι εικόνες αποτροπιασμού στη Λάρισα, μαρτυρά το κυβερνητικό άγχος για αλλαγή ατζέντας.

Το πλαίσιο των παρεμβάσεων, ωστόσο, καταδικάστηκε από την αντιπολίτευση και συνάντησε την ψυχρή υποδοχή της αγοράς και των αναλυτών, που προτάσσουν την αναγκαιότητα της μείωσης του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στα καύσιμα.

Πέντε δις για εξοπλισμούς, όσα δίνει ο Σάντσεθ για την ακρίβεια

Μεγαλύτερο κρότο, άλλωστε, έκανε το γεγονός ότι το Κυβερνητικό Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας (ΚΥΣΕΑ) ενέκρινε προγράμματα των Ενόπλων Δυνάμεων ύψους περίπου πέντε δισεκατομμυρίων ευρώ. Ως γνωστόν, μέτρα της τάξεως των πέντε δισεκατομμυρίων ευρώ δρομολογεί η κυβέρνηση της Ισπανίας για την αντιμετώπιση της ακρίβειας, σε αντιδιαστολή με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, που ανακοίνωσε 300 εκατομμύρια ευρώ για τον ίδιο σκοπό. 

Κωνσταντίνος Σαββόπουλος 

=====================

Όλα έτοιμα… 


Σκίτσο του Γιάννη Δερμεντζόγλου 

Πηγή: tvxs.gr

Δευτέρα, Μαρτίου 23, 2026

Η Ελλάδα ως «luxury καταφύγιο» και το Real Estate της υποτέλειας

Από το Ντουμπάι της ερήμου στο Ντουμπάι του Αιγαίου, ο δρόμος είναι στρωμένος με τις νεοφιλελεύθερες εμμονές μιας ελίτ που αντιλαμβάνεται τη χώρα ως οικόπεδο προς αξιοποίηση 



Η εγχώρια οικονομική ολιγαρχία και η δημοσιογραφική ναυαρχίδα του φιλελευθερισμού φαίνεται πως ζήλεψαν τη δόξα των εμίρηδων. Μετά την εμπέδωση της τουριστικής βιομηχανίας ως μονοκαλλιέργειας, σειρά έχει τώρα η μετεξέλιξή της: το όραμα της Ελλάδας ως «διεθνούς καταφυγίου» για παντός είδους πλάνητες. Διαβάζουμε στην κυριακάτικη Καθημερινή για μια Ελλάδα-όαση, η οποία οφείλει να αρπάξει την «ιστορική ευκαιρία» από τις φλόγες της Μέσης Ανατολής και να προσθέσει στο τουριστικό της προϊόν τη μετατροπή της σε ένα απέραντο πάρκινγκ κεφαλαίων για όλους τους «κοσμοπολίτες του Λεβάντε». Πίσω, όμως, από τις λυρικές περιγραφές για «απαστράπτον παρόν» και «κουλτούρα μεσογειακής διαβίωσης», κρύβεται η πιο κυνική ομολογία μιας βαθιάς ταξικής μονομέρειας που αντιμετωπίζει τη χώρα ως προνομιακό real estate asset και τους κατοίκους της ως το υπηρετικό προσωπικό τους. 

Η «πολιτισμική ουδετερότητα» ως ευφημισμός του βίαιου εξευγενισμού 

Το αφήγημα που προβάλλεται είναι το εξής: Το Ντουμπάι «χάλασε», οι πύραυλοι το έβγαλαν από τον χάρτη της ανεμελιάς, άρα τώρα είναι η σειρά μας να προσφέρουμε το επόμενο «ασφαλές λιμάνι» για τους ευκατάστατους παροικούντες των μητροπόλεων της Ανατολής. Μόνο που η ασφάλεια για την οποία μιλούν δεν αφορά τον ντόπιο εργαζόμενο που αδυνατεί να καλύψει το κόστος διαβίωσης ούτε τον οικονομικό μετανάστη που τον σπρώχνει η ανάγκη της επιβίωσης να αφήσει τόπο και οικογένεια προς χάριν ενός αμφίβολου μέλλοντος. Αντιθέτως, η έλευση αυτών των «δυναμικών στρωμάτων» μεταφράζεται στην πράξη σε έναν επιθετικό εξευγενισμό (gentrification) και περεταίρω υποβάθμιση των όρων ζωής των μη προνομιούχων. 

Ο στόχος εδώ είναι οι γειτονιές της Αθήνας και των νησιών να μετατραπούν σε αποστειρωμένες ζώνες «πολιτισμικής ουδετερότητας». Πρόκειται για τον κομψό ευφημισμό της ισοπέδωσης κάθε κοινωνικού ιστού, ώστε ο εύπορος μέτοικος να νιώθει «σαν στο σπίτι του» σε ένα περιβάλλον non-place, σε ένα μη-τόπο που διευκολύνει απλώς τις ροές του κεφαλαίου. Το δικαίωμα στη στέγη θυσιάζεται στον βωμό της «ελκυστικότητας» για τους επενδυτές, την ώρα που το ενοίκιο μετατρέπεται σε εργαλείο κοινωνικής εκδίωξης για τη νέα γενιά και τα λαϊκά στρώματα. 

Οι αόρατοι είλωτες πίσω από τη βιτρίνα 

Είναι προκλητικός ο τρόπος με τον οποίο η φιλελεύθερη ρητορική προσπερνά την πραγματικότητα. Μιλούν για «βελτίωση υποδομών» και «αγγλόφωνα πανεπιστήμια» για τα παιδιά «μας» και τα παιδιά  των «άλλων» (των εύπορων επήλυδων), την ίδια στιγμή που οι δημόσιες δομές υγείας και παιδείας για τη μεγάλη πλειονότητα αφήνονται στη μοίρα τους. 

Η λογική τους είναι δομικά ταξική. Η Ελλάδα οφείλει να μετασχηματιστεί σε κάποιου τύπου μεθόριο, όπου η εγχώρια εργατική τάξη θα περιοριστεί στον ρόλο του κακοπληρωμένου παρόχου υπηρεσιών. Για τον άνθρωπο του μόχθου, αυτό που προβάλλεται σημαίνει ακριβώς αυτό που η ίδια η Καθημερινή ομολογεί με μια σπάνια κρίση ειλικρίνειας: «είλωτες θαμμένους στα εργοτάξια». Η ανάπτυξη που οραματίζονται βασίζεται στην άγρια εργασιακή εκμετάλλευση και στην πλήρη απορρύθμιση, προκειμένου να χτιστούν οι δομές που θα στεγάσουν τους εν λόγω κοσμοπολίτες. 

Η παγίδα της ομογενοποίησης και το «Brand Ελλάδα» 

Αυτός ο νεοφιλελεύθερος κοσμοπολιτισμός αποτελεί την άλλη όψη της κοινωνικής αναλγησίας. Προωθείται μια Ελλάδα-προϊόν (brand), απογυμνωμένη από κάθε πολιτικό, κοινωνικό ή αξιακό περιεχόμενο. Μας καλούν να γίνουμε «φιλόξενοι» όχι προς τον κατατρεγμένο πρόσφυγα που θαλασσοπνίγεται, γι’ αυτόν η φιλελεύθερη Ευρώπη επιφυλάσσει το δόγμα φυλακή ή επαναπροώθηση, αλλά προς το πορτοφόλι του ευκατάστατου πλάνητα. Η υιοθέτηση αυτής της στρατηγικής σημαίνει ότι η δημόσια σφαίρα θα τεμαχίζεται σε «private resorts» και οι εργαζόμενοι θα είναι αναλώσιμα γρανάζια σε μια μηχανή που παράγει υπερκέρδη για λίγους και αποκλεισμό για τους πολλούς. 


Χάρης Φραντζής / koutipandoras.gr 

Γιατί δεν υπάρχουν σήμερα ηγέτες - Του Κώστα Βαξεβάνη

Οι σημερινοί ηγέτες διαφημίζουν τα μεγάλα πανεπιστήμια από τα οποία προέρχονται, που δεν τους δίνουν κοινωνικές δεξιότητες και ευαισθησίες, αλλά τους φορούν το κοστούμι του τεχνοκράτη. 



Υπάρχουν σήμερα ηγέτες στον κόσμο; Υπάρχουν προσωπικότητες που μπορούν να οδηγήσουν τις κοινωνίες προς το προσωπικό τους όραμα αφού μπολιάσουν με αυτό τις μάζες; Τα ερωτήματα μοιάζουν κάπως μεταφυσικά. Οι αναφορές στην έλλειψη ηγετών μοιάζουν κάπως με τις νοσταλγικές διηγήσεις συνταξιούχων που αναπολούν το παρελθόν, στο οποίο έχουν αποδώσει στοιχεία εξιδανίκευσης. Από την άλλη πλευρά, όλοι συμφωνούν ότι είναι δύσκολο να διακρίνεις στο παγκόσμιο στερέωμα, τους σύγχρονους Ντε Γκωλ, Μιτεράν, Κολ, Μπερλινγκουέρ, Ιντιρα Γκάντι, Παπανδρέου ή Ούλοφ Πάλμε. Στη θέση τους ο Τραμπ κάνει τον γελωτοποιό, ο Μητσοτάκης τον πρωθυπουργό και προσωπικότητες όπως ο Βρετανός πρώην πρωθυπουργός Μπόρις Τζόνσον έχουν περάσει στην Ιστορία ως οι στιγμές διακωμώδησής της. Για να μη μιλήσουμε για δολοφόνους όπως ο Νετανιάχου. 

Την ώρα που ακόμη ένας πόλεμος είναι σε εξέλιξη, φλερτάροντας μάλιστα με την πιθανότητα να εξελιχθεί σε Γ΄ Παγκόσμιο ή έστω μια ανεξέλεγκτη μορφή πολέμου, δεν υπάρχουν ηγέτες που να λειτουργήσουν αποτρεπτικά και να ενεργοποιήσουν διεθνείς κανόνες και την κοινή γνώμη. 

Η Ευρώπη, ως γηραιά κοιτίδα της δημοκρατίας και του Διαφωτισμού, όχι μόνο δεν έχει να επιδείξει μια χαρισματική ηγετική μορφή, αλλά εμφανίζεται και ως μια ομογενοποιημένα ανίκανη και φοβική πολιτικοκοινωνική πραγματικότητα. «Ανθ’ ημών Γουλιμής», που θα έλεγε και ο Χαρίλαος Τρικούπης. Στη θέση του Ντε Γκωλ ή του Μιτεράν σήμερα βρίσκεται ο Μακρόν. 

Δεν υπάρχει κανένας βιολογικός λόγος που δημιουργεί το έλλειμμα ηγετών. Μανάδες και πατεράδες σε όλο τον κόσμο συνεχίζουν να φέρνουν στον κόσμο παιδιά, των οποίων μάλιστα η μόρφωση και τα ερεθίσματα είναι πιο ποιοτικά από αυτά του παρελθόντος. Ποιο είναι το πρόβλημα λοιπόν; Οι ηγέτες διαμορφώνονται μέσα και εξαιτίας των κοινωνικών συνθηκών. Είναι τέκνα της εποχής τους και εκφράζουν αυτό που υπάρχει ως κοινωνικό υπόβαθρο. Αφού αναδειχτούν με αυτό τον τρόπο, αναλαμβάνουν (έτσι τουλάχιστον πρέπει να κάνουν) να οδηγήσουν την κοινωνία που τους διαμόρφωσε λίγο παραπέρα. 

Για κάποιο λόγο αυτή η διαδικασία παράγει πλέον προβληματικές καταστάσεις. Οι ηγέτες μοιάζουν κατώτεροι των περιστάσεων, ενώ η πολιτική που τους συνοδεύει ή παράγουν οι ίδιοι δεν έχει τίποτα το σπουδαίο. Δεν λύνει προβλήματα, δεν έχει ως ζητούμενο να εξομαλύνει τις τεράστιες κοινωνικές αντιθέσεις. 

Οι σύγχρονοι ηγέτες (οι πολιτικοί σε μια γενικότερη θεώρηση) δεν έχουν δημιουργηθεί μέσα από ιστορικές συνθήκες που τις καθόριζαν οι ιδεολογικές αντιπαραθέσεις και οι απαιτήσεις για κάποιο κοινό καλό. Οι μεγάλοι ηγέτες των προηγούμενων δεκαετιών έζησαν την αντιπαράθεση που σχετιζόταν με τα ιδεολογικοπολιτικά συστήματα. Δεν υπερασπίζονταν υπερδυνάμεις με την κυνική αποδοχή της ισχύος, αλλά προτάσεις, σοσιαλιστικές ή καπιταλιστικές, για έναν καλύτερο κόσμο. 

Υπήρξαν παιδιά του Μάη του ’68, των αντιπολεμικών κινημάτων, του βαθέος προβληματισμού, της ιδεολογικής μάχης και της πολιτικής αντιπαράθεσης πάνω σε θέσεις. Ενιωθαν ότι είχαν την ευθύνη για την πορεία του κόσμου. Κλήθηκαν να διαχειριστούν τον μεταπολεμικό κόσμο, την αμφισβήτηση πάγιων αρχών, το ίδιο το μοίρασμα της υφηλίου σε στρατόπεδα. Δημιουργήθηκαν και εξελίχθηκαν μέσα σε αυτές τις συνθήκες, θεωρώντας ότι έχουν ευθύνη. Γι’ αυτό άλλωστε είχαν αποδεχτεί τον ρόλο του ηγέτη. Φυσικά σε όλο αυτό το πλαίσιο που μοιάζει εξιδανικευμένο υπήρχαν και διαφθορά και προσωπικά συμφέροντα και αναιρέσεις του πραγματικού ρόλου του πολιτικού. Τα αρνητικά όμως αυτά στοιχεία δεν ακύρωναν το ποιος είναι ο ιδεατός ρόλος του πολιτικού. 

Τι είναι αυτό που συμβαίνει σήμερα; Οι ηγέτες μοιάζουν με λογιστές που πρέπει να διαχειριστούν πρωτόκολλα και κανόνες λογιστηρίου. Διαφημίζουν τα μεγάλα πανεπιστήμια από τα οποία προέρχονται, που δεν τους δίνουν κοινωνικές δεξιότητες και ευαισθησίες, αλλά τους φορούν το κοστούμι του τεχνοκράτη. Το κοινό καλό, που κάποτε ήταν το ζητούμενο έστω και προσχηματικά, δεν έχει θέση στο πολιτικό πλαίσιο που καλούνται να υπηρετήσουν. Οι γιάπηδες ηγέτες του σήμερα μοιάζουν περισσότερο με τους παλιούς Σοβιετικούς γραφειοκράτες που προσπαθούσαν να πιάσουν τα πλάνα τους και λιγότερο με πολιτικά όντα που αλληλεπιδρούν με την κοινωνία. 

Κάτω από τα γραφεία τους δεν υπάρχουν ιδεολογικά ευαγγέλια αλλά manual χρηματιστηρίου, κέρδους και κριτήρια βελτίωσης, που δεν έχει όμως ως αποδέκτη την κοινωνία. Φροντίζουν για την ευημερία των αριθμών σε βάρος των ανθρώπων. Δεν έχουν κοινωνική προέλευση αλλά αποτελούν υβρίδια του ασυναισθηματικού τεχνοκράτη χωρίς ουσιαστική μόρφωση. Εχουν την εξειδίκευση της διεκπεραίωσης μέσα από αλγόριθμους και χρήση πληροφοριών που στην πραγματικότητα δεν κατέχουν. Η κοινωνία αποτελεί γι’ αυτούς πεδίο πειραματισμών για κάποιο οικονομικό μοντέλο. Δεν υπηρετούν πραγματικές πολιτικές αντιπαραθέσεις για χάρη της κοινωνίας. Αντιθέτως, εκπροσωπούν καρτελοποιημένα κόμματα με διαφορές σε επίπεδο λεκτικής αντιπαράθεσης και μόνο. Η πολιτική ομοιομορφία τούς επιτρέπει να παραμένουν σε θέσεις εξουσίας χωρίς να απειλούνται. 

Ας πάμε όμως σε μια άλλη κατηγορία ηγετών χωρίς δημοφιλία. Ο πόλεμος εναντίον του Ιράν ενεργοποίησε επιχειρήματα περί τυραννικού καθεστώτος των μουλάδων. Οι μουλάδες είναι πράγματι τυραννικοί, αλλά αφενός δεν υπάρχουν μόνο στο Ιράν, αφετέρου δεν είναι η αιτία του πολέμου. Κατά τη διάρκεια του πολέμου το καθεστώς δείχνει να αντέχει. Οι άνθρωποι στο Ιράν, αυτήν τη στιγμή, δεν θεωρούν ως πρόβλημα τους αγιατολάχ, αλλά την ισραηλινοαμερικανική επίθεση που δέχονται. Φαίνεται ότι έχουν προετοιμαστεί επί δεκαετίες για όσα συμβαίνουν και δηλώνουν έτοιμοι να υπερασπιστούν όσα πιστεύουν. 

Η εικόνα αυτή μοιάζει παράλογη για τη Δύση που δημιούργησε και πίστεψε σε επιπόλαιες αναγνώσεις για τους «τύραννους ηγέτες» οι οποίοι θα καταρρεύσουν. Οι τυραννικοί ηγέτες στο Ιράν και όπου αλλού διατηρούν συνδετικά στοιχεία με τις κοινωνίες τους. Μπορεί αυτά να είναι η θρησκεία, η απειλή που υπάρχει από τη Δύση, η ανάγκη υπεράσπισης της πατρίδας τους ή οτιδήποτε άλλο. Η σχέση ηγεσίας και λαού, ακόμη και όταν είναι προβληματική, εμπεριέχει αξιακά στοιχεία. Στο πρόσωπο του ηγέτη του ο Ιρανός, για παράδειγμα, δεν βλέπει αυτό που βλέπει ο δυτικός. Δεν βλέπει τον τύραννο, αλλά αυτόν που με αυταπάρνηση υπηρέτησε τη χώρα του για να την κάνει υπερδύναμη. Δεν είναι τυχαίο που στο ερώτημα «ποιον θεωρείς σήμερα ισχυρό ηγέτη;» οι περισσότεροι στην Ελλάδα απαντούν «ο Πούτιν και ο Ερντογάν». Προφανώς δεν κάνουν αποτίμηση δημοκρατικής ευαισθησίας. Οι ηγέτες αυτοί προτάσσουν (έστω και ψευδώς) ένα αξιακό πλέγμα που τους συνδέει με την κοινωνία. 

Βλέπουμε εμείς το ίδιο στους ηγέτες μας, ακόμη και σε αυτούς που τους ψηφίζουμε ή είναι μια επιλογή ανάγκης; Ο σύγχρονος ψηφοφόρος καταναλώνει επικοινωνιακά στοιχεία, στέκεται απέναντι στην πολιτική με likes και όχι με πολιτικές θέσεις και απαιτήσεις και συνήθως επιλέγει ως καθοριστική πολιτική στάση την αποχή από την πολιτική. Στα μάτια του ο πολιτικός είναι (στην καλύτερη περίπτωση) το σύστημα της προσωπικής του εξυπηρέτησης ή αυτός στον οποίο έχει αναθέσει από απόγνωση τη ζωή του. Σε κάθε περίπτωση δεν πιστεύει στον ηγέτη. Ναι, η εποχή γέννησε και διαμόρφωσε τους ηγέτες της. Τους έκανε κατ’ εικόνα και ομοίωση διαχειριστές της επιβολής που έχει το κέρδος επάνω στους ανθρώπους. Είναι οι απόφοιτοι της σχολής του κατευνασμού, της ιδιώτευσης, του καταναλωτισμού και της τεχνητής ευωχίας. Το κακό είναι ότι οι ηγέτες που έχουν διαμορφωθεί από την εποχή τους διαμορφώνουν με τη σειρά τους την εποχή. Διαλεκτική τρόμου. 


Κώστας Βαξεβάνης / documentonews.gr

Κυριακή, Μαρτίου 22, 2026

Τουριστική σεζόν: Σκιά αβεβαιότητας ένα βήμα πριν από την εκκίνηση

Οι πρώτες ενδείξεις καταγράφουν επιβράδυνση στον ρυθμό των κρατήσεων, προκαλώντας ανησυχία σε έναν κλάδο που τα τελευταία χρόνια κινείται σε τροχιά διαδοχικών ρεκόρ 



Με τη φετινή τουριστική περίοδο να βρίσκεται προ των πυλών και τα εποχικά ξενοδοχεία να ετοιμάζονται να ανοίξουν λίγο πριν από το Πάσχα, η ελληνική τουριστική αγορά εισέρχεται σε μια κρίσιμη φάση, υπό τη σκιά των γεωπολιτικών εξελίξεων στη Μέση Ανατολή. 

Οι πρώτες ενδείξεις καταγράφουν επιβράδυνση στον ρυθμό των κρατήσεων, προκαλώντας ανησυχία σε έναν κλάδο που τα τελευταία χρόνια κινείται σε τροχιά διαδοχικών ρεκόρ. 

Σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, το ενδιαφέρον για ταξίδια προς την Ελλάδα, τόσο για την πασχαλινή περίοδο όσο και για το καλοκαίρι, εμφανίζει σημάδια κόπωσης. Σε ορισμένες περιπτώσεις γίνεται λόγος ακόμη και για προσωρινό «πάγωμα» των κρατήσεων, με τους ταξιδιώτες να τηρούν στάση αναμονής μέχρι να διαφανεί η πορεία των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή και οι επιπτώσεις τους στη διεθνή ταξιδιωτική δραστηριότητα. 

Την εικόνα αυτή επιβεβαιώνουν και εκπρόσωποι του ξενοδοχειακού κλάδου, επισημαίνοντας ότι πρόκειται για ακόμη μια διεθνή κρίση που επηρεάζει άμεσα την τουριστική ζήτηση. Οπως σημειώνουν, σε περιόδους γεωπολιτικής αστάθειας η επιφυλακτικότητα των ταξιδιωτών είναι αναμενόμενη, οδηγώντας σε καθυστερήσεις στις αποφάσεις για διακοπές. Παράλληλα, τονίζουν ότι ο ελληνικός τουρισμός έχει αποδείξει διαχρονικά την ανθεκτικότητά του απέναντι σε εξωγενείς κρίσεις. 

Η προσοχή στρέφεται κυρίως σε βασικούς προορισμούς όπως η Κρήτη και η Ρόδος, που συγκεντρώνουν μεγάλο όγκο οργανωμένων πακέτων. Εκεί, αν και οι προκρατήσεις του χειμώνα είχαν κινηθεί σε υψηλά επίπεδα, τις τελευταίες ημέρες καταγράφεται αισθητή επιβράδυνση στις νέες κρατήσεις, γεγονός που αποδίδεται στο ασταθές διεθνές περιβάλλον. 

Ωστόσο, στελέχη της αγοράς επισημαίνουν ότι η τρέχουσα συγκυρία ενδέχεται να δημιουργήσει και κάποιες ευκαιρίες. Σε ανάλογες περιόδους στο παρελθόν παρατηρήθηκε μετατόπιση ταξιδιωτικών ροών προς προορισμούς που θεωρούνται πιο ασφαλείς. Υπό αυτό το πρίσμα, η Ελλάδα θα μπορούσε να ωφεληθεί, εφόσον επηρεαστούν ανταγωνιστικοί προορισμοί της Ανατολικής Μεσογείου. 

Καθοριστικές αναμένονται οι επόμενες εβδομάδες, καθώς η αγορά θα επιχειρήσει να αποτιμήσει αν η παρούσα επιβράδυνση αποτελεί μια πρόσκαιρη αντίδραση ή προάγγελο μιας πιο συγκρατημένης σεζόν. Παράγοντες όπως η εξέλιξη της γεωπολιτικής κρίσης, το κόστος μεταφορών και ενέργειας αλλά και η ψυχολογία των ταξιδιωτών θα παίξουν κρίσιμο ρόλο. 

Σημειώνεται ότι πριν από την πρόσφατη ένταση, οι προκρατήσεις για το 2026 κινούνταν σε έντονα ανοδική τροχιά. Οι βασικοί tour operators έκαναν λόγο για ακόμη μία δυναμική χρονιά, με εκτιμώμενη αύξηση της ζήτησης κατά περίπου 8%. Παράλληλα, τα νέα συμβόλαια με τα ξενοδοχεία περιλάμβαναν αυξήσεις τιμών της τάξης του 5%-7%, αντανακλώντας την ισχυρή ζήτηση για ελληνικούς προορισμούς. 


Κώστας Ντελέζος

in.gr / TA NEA



Παρασκευή, Μαρτίου 20, 2026

Ελληνικοί Patriot στον πόλεμο: Υπευθυνότητα ή ελαφρότητα;

Σε τόσο δύσκολες και επικίνδυνες στιγμές υπάρχουν δύο έννοιες που μπορούν να καθορίσουν τις επιλογές μιας χώρας: η υπευθυνότητα και η ελαφρότητα. 



Πρώτα μια αρχή γενικά αποδεκτή στην εξωτερική και αμυντική πολιτική: η χώρα συνάπτει συμφωνίες παντός είδους-και αμυντικές- με άλλες χώρες. Και αφού τις συνάπτει πρέπει να τις τηρεί. 

Από το 2022 η Ελλάδα έχει Συμφωνία Στρατιωτικής Συνεργασίας με τη Σαουδική Αραβία, η οποία κυρώθηκε από τη Βουλή στις 3-7-2024. Όπως αναφέρεται στο σχετικό έγγραφο «με την υπό κύρωση συμφωνία επιδιώκεται η ενδυνάμωση των φιλικών σχέσεων των συμβαλλόμενων μερών, μέσω στενής στρατιωτικής συνεργασίας και επιβεβαιώνεται ότι η συνεργασία αυτή έχει ως στόχο την προστασία της διεθνούς ειρήνης και σταθερότητας και δεν στρέφεται κατά οποιουδήποτε άλλου κράτους ή ομάδας κρατών». Ας κρατήσουμε τις τελευταίες 17 λέξεις. 

Στο πλαίσιο αυτής της Συμφωνίας βρίσκεται από χρόνια στη Σαουδική Αραβία συστοιχία ελληνικών Patriot, για να προστατεύει πετρελαϊκές εγκαταστάσεις της χώρας αυτής. 

Ακριβώς αυτό έγινε χτες: η ελληνική συστοιχία αναχαίτισε πυραύλους από το Ιράν. Γεγονός που ο υπουργός Άμυνας Νίκος Δένδιας έσπευσε να ανακοινώσει με πανηγυρικό τόνο. 

Εδώ αρχίζουν τα ερωτήματα: 

1.Αυτή η ενέργεια «προστατεύει τη διεθνή ειρήνη», όπως αναφερόταν στο κείμενο της συμφωνίας; Απάντηση: Όχι, διότι στην περιοχή που έδρασε η ελληνική δύναμη διεξάγονται πολεμικές επιχειρήσεις. 

2. Αυτή η ενέργεια «δεν στρέφεται κατά οποιουδήποτε άλλου κράτους», όπως επίσης αναφερόταν στο κείμενο της συμφωνίας; Απάντηση: Όχι, στρέφεται εναντίον του Ιράν, το οποίο βρίσκεται σε πόλεμο. 

3.Γιατί έπρεπε την ανακοίνωση να κάνει ο υπουργός, δίνοντάς της έτσι έντονη πολιτική χροιά; Δεν αρκούσε μια ανακοίνωση του ΓΕΕΘΑ; 

4. Όταν ο υπουργός αναφέρεται στο «αξιόμαχο» της πυροβολαρχίας, αυτομάτως ο συνειρμός που γίνεται δεν παραπέμπει σε πολεμική εμπλοκή; 

5. Όταν η Ελλάδα έστειλε φρεγάτες και αεροπλάνα στην Κύπρο, η δικαιολογητική βάση ήταν διπλή. Πρώτον, ότι η Κύπρος αποτελεί για την Ελλάδα «βασική εθνική προτεραιότητα». Και, δεύτερον, ότι η Κύπρος αποτελεί ευρωπαϊκό έδαφος, που πρέπει να προστατευθεί, εξ ου και η παρουσία πλοίων και άλλων χωρών(Γαλλία, Ισπανία). Η Σαουδική Αραβία δεν είναι ευρωπαϊκό έδαφος. Εμπλέκεται στον πόλεμο ΗΠΑ και Ισραήλ εναντίον του Ιράν, στον οποίο καμιά άλλη ευρωπαϊκή-ούτε κάν ΝΑΤΟϊκή- χώρα έχει δεχτεί να πάρει μέρος. 

6. Ο υπουργός Άμυνας χρησιμοποίησε ένα καινοφανές επιχείρημα για να δικαιολογήσει την εμπλοκή των ελληνικών Patriot. Είπε επί λέξει:   Η ελληνική συστοιχία έμμεσα αλλά σαφώς προστατεύει και το επίπεδο ζωής των Ελλήνων πολιτών και των ευρωπαίων πολιτών. Η διαρκής αύξηση της τιμής του πετρελαίου αποτελεί μια τεράστια απειλή για το επίπεδο ζωής των Ελλήνων, των ευρωπαίων, των κατοίκων όλου του πλανήτη». Καμία ελληνική κυβέρνηση μέχρι τώρα δεν έχει εμπλακεί σε πολεμική ενέργεια(έστω «αμυντική») με την επίκληση των τιμών του πετρελαίου, τον πληθωρισμό και το επίπεδο ζωής. Κανένας υπουργός Άμυνας μέχρι τώρα δεν είχε χρησιμοποιήσει τέτοιο επιχείρημα. 

Σε τόσο δύσκολες και επικίνδυνες στιγμές υπάρχουν δύο έννοιες που μπορούν να καθορίσουν τις επιλογές μιας χώρας: η υπευθυνότητα και η ελαφρότητα. 

Δεν είναι υπεύθυνο να δηλώνεις σε όλους τους τόνους «καμία εμπλοκή στον πόλεμο» και η στρατιωτική δύναμη, που διατηρείς σε τρίτη(όχι ευρωπαϊκή) χώρα, να κάνει πολεμική πράξη. 

Για την ελαφρότητα- που σημαίνει να χρησιμοποιείς αυτήν την πράξη για προπαγανδιστικούς σκοπούς στο εσωτερικό, ίσως και εσωκομματικό, πολιτικό παιχνίδι– καλύτερα να μη χρειαστεί να μιλήσουμε… 


ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΡΕΛΙΑΣ / news247.gr 



Twitter Delicious Facebook Digg Stumbleupon Favorites More